HƯỚNG DẪN CÁCH CHĂM SÓC TRẺ MẮC CÚM TẠI NHÀ

Vào mùa đông xuân hoặc giai đoạn chuyển mùa là giai đoạn rất dễ mắc Cúm, đa số bệnh có biểu hiện nhẹ nhưng vẫn có nguy cơ diễn tiến nặng đe doạ tính mạng ở những người: phụ nữ mang thai, người lớn tuổi, trẻ em < 5 tuổi (nhất là < 2 tuổi), người có bệnh nền hoặc suy giảm miễn dịch. Do vậy chúng ta hãy tìm hiểu cách theo dõi, chăm sóc trẻ tại nhà và nhận biết dấu hiệu nặng để kịp thời đưa con đến bệnh viện chữa trị kịp thời.

J Cùng tìm hiểu về Cúm nào
Đây là một bệnh nhiễm trùng hô hấp cấp tính chủ yếu do siêu vi (chủng A hoặc B) gây ra. Bệnh chủ yếu lây qua đường hô hấp (giọt bắn hoặc tiếp xúc bề mặt nhiễm siêu vi), đặc biệt ở nơi đông người.

• Thời kỳ lây bệnh là lúc người bệnh đào thải virus khoàng 1-2 ngày trước khi khởi phát và 3-5 ngày sau khi có triệu chứng của bệnh
• Thời gian ủ bệnh khá ngắn, thường là từ 1-5 ngày, trung bình 2 ngày

Cúm thường lây qua đường hô hấp. Nguồn: Sưu tầm

J Biểu hiện khi trẻ mắc Cúm:

• Khởi phát bệnh thường đột ngột trẻ sốt cao, ớn lạnh, đau đầu, đau cơ, trẻ mệt mỏi
• Các triệu chứng hô hấp xuất hiện: Ho khan, đau họng, nghẹt mũi, sổ mũi

 

• Ở trẻ em còn có triệu chứng rối loạn tiêu hoá: nôn ói, buồn nôn, tiêu chảy.
• Trẻ có thể bị Viêm xoang, Viêm tai giữa

Đa số trẻ nhiễm Cúm bị sốt trong  3 – 5 ngày, triệu chứng ho có thể kéo dài lâu hơn và tự hồi phục. Tuy nhiên vẫn có số ít sẽ diễn tiến thành Cúm nặng.


J Dấu hiệu mắc Cúm nặng và cần đưa đến bệnh viện ngay:

• Trẻ có biểu hiện viêm phổi: sốt cao, khó thở, thở mệt, tím tái
• Sốt cao liên tục ≥ 39 độ C và không đáp ứng với thuốc hạ sốt
• Trẻ li bì, mệt mỏi, ăn uống kém, nôn ói nhiều, bỏ ăn hoặc bỏ bú, tay chân lạnh
• Có tình trạng co giật

J Cách chăm sóc trẻ mắc Cúm tại nhà

1. Chăm sóc trẻ bị sốt > 38 độ C

• Cho trẻ mặc quấn áo rộng, thoáng mát.
• Uống thuốc hạ sốt Paracetamol, cách mỗi 4 – 6 giờ nhắc lại nếu trẻ có sốt
•  

 

2. Chăm sóc, vệ sinh đường hô hấp của trẻ

• 
  Đeo khẩu trang: do Cúm rất dễ lây qua đường hô hấp trên cho trẻ đeo khẩu trang sẽ hạn chế lây bệnh cho mọi người xung quanh. Tuy nhiên với trẻ dưới 2 tuổi thì WHO khuyến cáo không nên đeo khẩu trang để tránh nguy cơ đe doạ sức khoẻ, gây ngạt thở cho trẻ..

 

• Vệ sinh mũi hàng ngày với nước muối sinh lý để thông thoáng đường thở, cải thiện tình trạng nghẹt mũi, sổ mũi của bé

 

3. Dinh dưỡng

• Cho trẻ uống đủ nước và điện giải
• Cho trẻ ăn thức ăn mềm, dễ nhai như: cháo, súp, sữa. Trẻ bệnh thường biếng ăn, mệt mỏi nên có thể chia nhỏ nhiều cử án, cử bú để trẻ dễ ăn và hấp thu tốt hơn
• Ưu tiên thực phẩm hỗ trợ hệ miễn dịch chứa nhiều vitamin, kẽm như: các loại trái cây rau củ, thịt bò, ngũ cốc, yến mạch,…

Dinh dưỡng đầy đủ để nâng cao miễn dịch cho trẻ. Nguồn: Sưu tầm

J Cách phòng mắc Cúm
          “Phòng bệnh hơn chữa bệnh” – luôn là một lời khuyên hữu ích nhấn mạnh việc chủ động ngăn ngừa nguy cơ mắc bệnh thay vì để mắc bệnh rồi mới tìm cách chữa trị.
          Cách phòng bệnh Cúm hiệu quả nhất là Tiêm phòng vắc xin Cúm mùa. Vì hiệu lực vắc xin chỉ hiệu quả trong vòng 1 năm, và virus thường có tính đột biến theo thời gian nên tiêm nhắc lại hàng năm để phòng bệnh tốt hơn. Ngoài ra còn có các phương pháp khác để hạn chế mắc bệnh:

• Hạn chế tiếp xúc với người mắc bệnh, nên tránh tập trung ở chỗ đông người.
• Thực hiện các biện pháp phòng ngừa lây bệnh: đeo khẩu trang, vệ sinh tay thường xuyên, vệ sinh bề mặt ô nhiễm,…
• Vệ sinh mũi, vùng hầu họng thường xuyên bằng nước muối sinh lý thường xuyên.
• Giữ ấm cơ thể trẻ, ăn uống đầy đủ chất dinh dưỡng để nâng cao đề kháng sức khoẻ.

Cách phòng mắc Cúm. Nguồn: Bộ Y Tế

Hiện nay, ba mẹ hay truyền tay nhau tự mua các thuốc kháng virus để điều trị như: Tamiflu, Xofluza. Tuy nhiên thuốc này cần phải có sự chỉ định và hướng dẫn của các bác sĩ. Vì vậy nếu ba mẹ lo lắng cho tình trạng bệnh của trẻ thì hãy đưa trẻ đến cơ sỏ y tế khám để được hướng dẫn và điều trị phù hợp nhất.


Tài liệu tham khảo:

1. “Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị Cúm mùa”, Quyết định số 1840/QĐ-BYT ngày 03/06/2025, Bộ Y Tế
2. Flu and Children, cdc.gov
3. Children and mask, World Health Organization
4. Chủ động phòng, chống bệnh Cúm mùa, Bộ Y Tế

Tác giả: BS. CKI. Phạm Song Ngân, khoa Truyền nhiễm – Thần kinh